Boodschappen doen

Wanneer je inkopen doet is deze belangrijkste regel van kracht: check altijd de hele ingrediëntenlijst van elk product. Ook zul je moeten leren welke aanduidingen op de verpakking kunnen wijzen op van allergenen afgeleide producten, die ook een allergische reactie kunnen geven. Wees extra alert als de verpakking is veranderd of melding maakt van een nieuw recept.

Gouden regel
Lees altijd de hele ingrediëntenlijst op de verpakking bij elk product, elke keer opnieuw!

Van tevoren

De eerste keren dat je eten gaat inkopen, zul je meer tijd kwijt zijn aan het bestuderen van de etiketten om te beoordelen of voedingsmiddelen veilig zijn. Het kan dan verstandig zijn om geen kind(eren) mee te nemen. Tenzij deze wat ouder zijn, want dan kan dit juist een leermoment voor hen zijn.

  • Zorg dat je een lijst hebt van alle producten die jij of je kind moet vermijden. Je behandelend arts of diëtist kan je hieraan helpen.
  • Een allergeen is niet altijd direct herkenbaar vermeld op de verpakking. Van allergenen afgeleide producten kunnen evengoed allergische reacties geven. Belangrijk is daarom dat je ze herkent op de verpakking. Je kunt een complete lijst met namen van allergenen afgeleide producten krijgen bij je behandelend arts of diëtist.
  • Maak een lijst van veilige voedingsmiddelen die je wilt vinden.
  • Neem informatie mee van alle van het allergeen afgeleide ingrediënten.
  • Gebruik de merkartikelenlijst, of Livaad, een database van glutenvrije producten.

In de winkel

Neem rustig de tijd en ga liever niet met een hongerige maag boodschappen doen. Zo maak je geen overhaaste beslissingen.

  • Kies voorverpakte producten. Deze voldoen meestal goed aan de allergenenwetgeving. Producten van ambachtelijke bedrijven kunnen onveilig zijn, omdat de samenstelling van het product en kennis over allergenen nogal varieert. Ook bij versafdelingen in supermarkten kunnen fouten worden gemaakt.
  • Zorg er tijdens de inkopen voor dat rauw vlees, gevogelte, eieren, vis en schelpdieren gescheiden blijven van kant-en-klaar producten, zowel in de winkelwagen als in de boodschappentas. Overweeg om rauw voedsel in plastic zakken te bewaren, zodat er geen sappen verloren gaan.
  • Lees de hele ingrediëntenlijst, ook al staan op etiketten vaak samenvattingen of symbooltjes van allergenen. Bij die samenvattingen worden helaas regelmatig fouten gemaakt.
  • Ga niet alleen uit van de teksten ‘bevat…’ of ‘kan … bevatten’.
  • De aanduiding ‘natuurlijke smaakstof’ kan inhouden dat er bijvoorbeeld kaneel in zit.
  • Het is onvoldoende om een product alleen te beoordelen op zichtbaar aanwezige allergenen; lees dus altijd de ingrediëntenlijst!
  • Producten met de aanduidingen ‘laag vetgehalte’ of ‘met minder vet’ kunnen andere ingrediënten bevatten dan de ‘gewone’ versie. Ook in snackversies of andersoortige verpakkingen kunnen andere ingrediënten aanwezig zijn.
  • Ga er niet vanuit dat een voor jou vertrouwd product altijd dezelfde samenstelling houdt. Fabrikanten wijzigen producten nogal eens. Blijf dus het etiket lezen! Ook wanneer je een product bij een andere winkel koopt.
  • Neem een waarschuwing op het etiket voor kruisbesmetting altijd serieus, zeker bij een ernstige allergie. Het allergeen staat dan niet op de ingrediëntenlijst, maar is door kruisbesmetting toch in het product aanwezig in kleine hoeveelheden.
  • De aanduidingen ‘kan sporen bevatten van ..’ of ‘geproduceerd in een fabriek waar ook … wordt verwerkt’ geven aan dat er risico is dat het voedingsmiddel een allergeen bevat. De afwezigheid van deze vermelding betekent echter niet automatisch dat er geen allergenen in zitten. Wanneer u hierover twijfelt, neem dan contact op met de fabrikant over mogelijke kruisbesmetting.


Kan mogelijk sporen bevatten van...

Wat betekent dat eigenlijk? Zit het er dan in, of niet? De Keuringsdienst van Waarde maakte er een uitzending over.
Bekijk de uitzending: Sporen van...  van de 'Keuringsdienst van Waarde'.>

Kruisbesmettingsrisico

De volgende voedingsmiddelen geven een hoog risico op kruisbesmetting:

  • Geïmporteerde levensmiddelen
  • Noten
  • Candybars
  • Gerechten van delicatessenwinkels
  • Gerechten van saladebars
  • Levensmiddelen verpakt in grote zakken of kisten
  • Bakproducten, bijvoorbeeld vloeibare margarines, wok-oliën
  • Gefrituurde gerechten, vooral gepaneerde
  • Bakkersproducten

Non-food

In allerlei producten die niet bestemd zijn voor consumptie kunnen ook voedselingrediënten aanwezig zijn. Check daarom ook altijd de onderstaande producten op de aanwezigheid van allergenen:

  • Medicijnen. Ga er niet automatisch vanuit dat je arts weet dat er allergenen in kunnen zitten
  • Vitaminepreparaten en andere (voedings-) supplementen
  • Lichaamsverzorgingsproducten: zoals lippenbalsem, zeep, shampoo, doucheschuim, cosmetica en huidcrèmes
  • Schoonmaakmiddelen: denk aan citroen in allesreiniger
  • Huisdierenvoer: bevat vaak allergene ingrediënten. Bijvoorbeeld pinda’s of wei. Kinderen kunnen via de huisdieren of via direct contact met het dierenvoer in contact komen met deze allergenen. Wees vooral voorzichtig met vogelvoer, dat kan pinda’s en zaden bevatten.

Weer thuis

Zorg ervoor dat na de inkopen het voedsel zo snel mogelijk naar huis wordt vervoerd. Bederfelijk voedsel moet direct na thuiskomst in de koeling worden geplaatst om vermenigvuldiging van bacteriën te voorkomen. Probeer de hete kofferbak met warm weer zoveel mogelijk te vermijden.

Tip: lees voor het koken de ingrediëntenlijst nog eens na. Het kan zijn dat je in de winkel iets over het hoofd hebt gezien!

Wat hoort er op het etiket?

Vóór 13 december 2014 moeten alle levensmiddelen in Europa aan deze regels voldoen.

Artikel over het lezen van een etiket: http://www.allergyhome.org/info/food-allergy/how-to-grocery-shop-for-your-food-allergic-child-kfa/

Tip
Foodinfo heeft een online levensmiddelenwoordenboek ontwikkeld. Je kunt daar veelgebruikte termen voor levensmiddelen uit meer dan 35 talen opzoeken.