Previous Page  9 / 9
Information
Show Menu
Previous Page 9 / 9
Page Background

25

<

In de Aziatische keuken worden veel

producten van de gemberfamilie

(

Zingiberaceae

) gebruikt als specerij,

zoals gember (

Zingiber officinalis

),

laos (

Alpinia galanga

), kurkuma

(

Curcuma longa

) en kardemom

(

Elettaria cardamomum

).

Af en toe is de dikke wortelstok van

siergember (

Hedychium gaedneria-

num

) in tuincentra te koop. In het

westen van ons land kun je die in

de volle grond planten, anders kun

je siergember beter als kuipplant

vorstvrij laten overwinteren.

Je geduld wordt in het najaar

beloond met prachtige en heerlijk

ruikende bloemen; het proberen

waard. Deze wortels zijn niet eetbaar.

Gember

De gemberplant wordt in tropische

en subtropische landen verbouwd,

zoals Sri Lanka, India, Indonesië,

Vietnam, China, Japan, Australië en

Zuid-Amerika. Van deze plant wordt

alleen de wortelstok gegeten.

Gember is één van de meest gecon-

sumeerde specerijen ter wereld.

Het wordt toegepast in onder meer

de volgende producten: stemgem-

ber (op suikersiroop), gemberbier,

gemberpoeder, gember gekonfijt of

ingelegd in azijn en natuurlijk wordt

het ook veel vers geraspt of in

dunne plakjes gebruikt.

Uit de gedroogde wortelstok wordt

door malen gemberpoeder gemaakt.

Djahé is de Indonesische benaming

daarvoor. Het smaakt zoet en scherp,

door de aanwezigheid van de verbin-

ding gingerol. Door drogen valt gin-

gerol uiteen in de stof shogaol, die

twee keer zo scherp is als gingerol.

Daardoor is gedroogde gember

scherper dan originele gember.

Op de Scovilleschaal scoort gingerol

60 duizend eenheden en shogaol

160 duizend (zie voor uitleg van de

Scovilleschaal Allergie & Voeding

2015-3 bladzijde 24).

Gemberpoeder is ook een onder-

deel van het kerriemengsel.

De samenstelling van kerrie kan

sterk variëren, maar er zitten altijd

de volgende kruiden in: gember,

kardemom, koriander, kruidnagel,

kummel, zwarte peper, komijn en

kurkuma (dat de sterke gele kleur

van kerrie veroorzaakt). Ook vijf-

kruidenpoeder is een mengsel van

kruiden dat kan verschillen in ingre-

diënten. Meestal bevat het anijs,

venkel, kaneel, peper en kruidnagel,

maar ook gember(poeder) kan wor-

den toegevoegd. Het lijkt wat op

onze speculaaskruiden die ook gem-

berpoeder bevatten. Bij overgevoe-

ligheid is het dus raadzaam het eti-

ket van het potje goed te lezen.

Gunstig effect

Van oudsher wordt gember in de

Oosterse geneeskunde gebruikt bij

de behandeling van tal van ziektes

en kwalen. Min of meer bewezen is

een gunstig effect op:

- Reisziekte en (zwangerschaps-)

misselijkheid

- Indigestie

- Pijn. Wetenschappelijk onderzoek

wijst op pijnstillende eigenschap-

pen van gember. Daarom wordt

het gebruikt als een ontstekings-

remmend middel.

- Suikerziekte. Onderzoek heeft

aangetoond dat gember een

antidiabetisch effect heeft

en bescherming biedt tegen

complicaties bij diabetes.

- Hersenfuncties

Overgevoeligheid

Je kunt overgevoelig zijn voor gem-

ber. Dit uit zich door brandend

maagzuur, diarree en irritatie van

de slijmvliezen in de mond. Mensen

die problemen hebben met galste-

nen kunnen gember beter vermij-

den. Ook past het niet in een hista-

minebeperkend dieet.

Gember heeft mogelijk een remmend

effect op de bloedstolling; als je anti-

stollingsmiddelen gebruikt moet je

oppassen met de consumptie van

gember. Ook wordt afgeraden gem-

ber te eten als je medicijnen gebruikt

tegen diabetes of hoge bloeddruk.

Sommige mensen ontwikkelen een

Sinds de komst van het Chinese restaurant in de jaren vijftig is er in ons land

steeds meer belangstelling gekomen om exotisch te eten. Een kenmerk van

de Aziatische keuken is het gebruik van kruiden en specerijen, bijvoorbeeld

gemberwortel en geelwortel. Dat zijn leden van de uitgebreide gemberfamilie.

Van planten weten

Exotisch eten: gember, een plantenfamilie met smaak

allergie tegen kruiden. Uit onderzoek

van het VU medisch centrum is

gebleken dat gember verreweg het

vaakst allergisch contacteczeem

veroorzaakt. Naast gember komt

allergisch contacteczeem door

kaneel, kruidnagel, nootmuskaat

en cayennepeper het meest voor.

Andere familieleden

Myoga

of Japanse gember (

Zingiber

mioga

) is afkomstig van een andere

plant uit de gemberfamilie. Het is

een bladverliezende, kruidachtige,

overblijvende plant die groeit in

Japan, China en het zuidelijk deel

van Korea. Alleen de eetbare bloem-

knoppen en smaakvolle scheuten

worden gebruikt in de keuken.

Galanga

(

Alpinia galanga

) is ook

verwant aan gember en wordt ook

wel Thaise gember genoemd. Het is

een meerjarige plant die in de tro-