KWARTAALBLAD VAN DE STICHTING VOEDSELALLERGIE 3/2026 ILYA SNOEIJS Allergische Ilya bedacht restaurant-app SOCIALE MEDIA Fabels over allergie ontkracht ALLERKIDS Jasper (9) moest zelf zijn EpiPen zetten
6 7 ALLERGIE & VOEDING ALLERGIE & VOEDING VRAAG HET DE PSYCHOLOOG Ik snap goed dat je dit lastig vindt. Op zo'n moment komen er natuurlijk verschillende gevoelens samen. Je schrikt omdat je lichamelijke klachten krijgt, je vraagt je af of er iets mis is gegaan en tegelijkertijd wil je niemand tot last zijn. Voor veel mensen met een voedsel- allergie is die spanning herkenbaar. Je bent afhankelijk van anderen voor je veiligheid, maar wilt ook niet bekendstaan als degene die moeilijk doet of overal opmerkingen over heeft. ALS JE NIKS ZEGT Bij het zien van pesto – en dus mogelijk cashewnoot - op het broodje Caprese, merk je dat je iets moet zeggen tegen het personeel, omdat het gaat om jouw veiligheid en gezondheid. Aan de andere kant ben je toch bang dat je als zeurderig, overdreven of veeleisend wordt gezien. Niks zeggen lijkt op dat moment misschien de gemakkelijkste oplossing, maar op de lange termijn heeft het nadelen. Wanneer je regelmatig je mond houdt terwijl je eigenlijk iets wilt zeggen, ga je langzaam voorbij aan je eigen FOTO JAN BUTEIJN ILLUSTRATIE ISTOCK behoeften. Je leert jezelf onbedoeld dat de behoeften van anderen belangrijker zijn dan jouw gevoel van veiligheid. Daarnaast kan vermijding zichzelf versterken. Als je na deze ervaring besluit om niets meer te zeggen wanneer er iets misgaat, wordt de drempel de volgende keer vaak nog hoger. Misschien ga je restaurants steeds spannender vinden of krijg je het gevoel dat je alleen veilig bent als je bepaalde situaties helemaal vermijdt. Jezelf uitspreken in zo’n situatie helpt dan toch het beste. Maar hoe pak je dat aan? STAP 1: LET OP JE TOON Voor jezelf opkomen hoeft gelukkig niet te betekenen dat je boos wordt of iemand beschuldigt. Vaak komt een boodschap juist beter aan wanneer deze rustig en duidelijk wordt gebracht. Wanneer je merkt dat je schrikt of geïrriteerd raakt, is het verleidelijk om direct te reageren. Toch helpt het vaak om eerst even adem te halen en jezelf een paar seconden te geven. Dit helpt om rustig te kunnen reageren. Een kalme toon maakt het voor de ander gemakkelijker om Wat zeg ik als het toch misgaat? Psycholoog Nadine Vousten geeft advies Alexa (28): Reageren bij allergische reactie 'Beste Nadine, laatst zat ik bij een lunchroom met een goede vriendin. Mijn allergie voor cashewnoten had ik bij binnenkomst direct duidelijk gemaakt. En daarna nog eens bij het bestellen van een broodje Caprese met tomaat, mozzarella en verse basilicum. Toen de broodjes arriveerden, viel mij niets bijzonders op. Maar toen ik een hapje nam, begon het te kriebelen in mijn keel. Gelukkig kon ik de reactie met een pilletje stoppen. Hoe reageer je dan? Ik vind dat vaak lastig, terwijl ik het liefst duidelijk wil zijn zonder boos te worden of als zeur te worden afgeschilderd. naar je te luisteren. De boodschap blijft hetzelfde, maar de kans op een constructief gesprek wordt groter. STAP 2: VERTEL WAT ER MET JOU GEBEURT Vervolgens kan het helpen om te benoemen wat er bij jou gebeurt. In plaats van te focussen op wat de ander verkeerd heeft gedaan, vertel je wat je ervaart. Bijvoorbeeld: ‘Ik merk dat mijn keel begint te kriebelen en daar schrik ik van, omdat ik een ernstige allergie heb.’ Door vanuit jezelf te spreken, kan de ander zich makkelijker inleven. Mensen voelen zich daardoor minder snel aangevallen en zijn vaak eerder bereid om mee te denken. STAP 3: STEL EEN OPEN VRAAG Als je een allergische reactie hebt, dan ga je meestal op zoek naar de oorzaak. Door de emotie die je ervaart (bijvoorbeeld angst), kun je conclusies trekken zonder dat je alle informatie hebt verzameld. Je ziet een groen laagje op je broodje en denkt direct aan pesto. Dat is begrijpelijk, want misschien is zoiets al eerder gebeurd of je bent hier extra alert op door de kennis dat in pesto vaak cashewnoot zit. Door het stellen van een open vraag, kun je erachter komen of je vermoeden juist is. Je zou bijvoorbeeld kunnen vragen: ‘Mag ik vragen wat er precies in dit groene laagje zit?’ of ‘Zou u voor mij kunnen navragen of hier pesto in verwerkt is?’ Met zo'n vraag geef je de ander de mogelijkheid om mee te denken en eventuele fouten te herstellen. Tegelijkertijd houd je zelf de regie over de situatie. ERVARING OPDOEN Deze combinatie van een rustige toon, bij jezelf blijven en vragen stellen, zorgt ervoor dat je vriendelijk blijft maar tegelijkertijd ook opkomt voor je eigen gezondheid. Toch zal het best spannend zijn, om jezelf uit te spreken op dit soort momenten. Hier positieve ervaringen mee opdoen zal helpen. Maar wat als er heel vervelend op wordt gereageerd? Het kan natuurlijk gebeuren dat de ander geen begrip toont voor hoe je je voelt en je zelfs geen antwoorden geeft. Op het moment zelf, is het best lastig om daar goed op te reageren. Iedereen gaat daar anders mee om: de een bevriest, de ander loopt weg of wordt boos. Hoe je ook reageert, praat er daarna over met iemand die jou goed kent. Erover praten helpt om het te relativeren en het geeft je weer nieuwe ideeën voor een volgende keer. « Nadine Vousten is psycholoog bij de Koninklijke Auris Groep én heeft zelf een ernstige allergie voor ei, soja, noten, basilicum en verschillende fruitsoorten. Heb je ook een vraag voor haar? Mail naar redactie@voedselallergie.nl ‘Haal even adem en kies een rustige toon’
8 ALLERGIE & VOEDING 9 ALLERGIE & VOEDING ‘GEEN DAG IS HETZELFDE’ Iedere week is anders bij Vlieg diëtisten. Een week lang enkel spreekuren draaien, komt amper voor. Maar wat doen de diëtisten dan wel? Kinder-allergie diëtist Irene Kok geeft een kijkje in hoe haar week eruit kan zien. 'We zagen een allergie die niemand in het team eerder had waargenomen.' MAANDAG: SCHOLING EETPROBLEMEN BIJ JONGE KINDEREN De week begint met een online scholingsdag. Naast de regelmatige nascholing op het gebied van allergie - daar later deze week meer over - staat vandaag de post-hbo cursus 'Eetproblemen bij jonge kinderen' op het programma. Die combinatie is niet toevallig: kinderen met voedselallergie ontwikkelen soms ook eetproblemen, en het is belangrijk om die twee goed uit elkaar te kunnen houden. Kinderen die een ernstige allergische reactie hebben meegemaakt, kunnen daarna angstig worden rondom eten. Zo ontmoet ik een jongen die per ongeluk pasta pesto at met cashewnoot erin. Door de daaropvolgende ambulancerit durft hij nu veel voeding niet meer aan te raken. De angst voor een nieuwe reactie is zo groot geworden dat hij steeds meer voedingsmiddelen mijdt, ook voeding waar hij helemaal niet allergisch voor is. Tijdens het eerste college komt ook een jongen van 5 jaar ter sprake, bekend met astma, hooikoorts en een allergie voor noten en pinda’s. Het opbouwen naar stukjes eten is nooit gelukt, daar verslikt hij zich vaak in en moet dan spugen. Hij eet enkel TEKST IRENE KOK FOTO'S ISTOCK » Een week uit het leven van een diëtist gepureerd of vloeibaar, terwijl hij eigenlijk wél alles wil proeven. Er is geen duidelijk verhaal van afkeer tegen eten, wat de situatie puzzelachtig maakt. De kinderarts deelt een lijst met alarmsymptomen: wanneer is een kind meer dan alleen een kieskeurige eter? Spugen is één van de alarmsymptomen. Het jongetje blijkt een allergische slokdarmontsteking te hebben, waardoor slikken pijnlijk is. Dat verklaart alles. Met de juiste medicatie en een aangepast dieet lukt het daarna wél om vaste voeding stap voor stap uit te breiden. Dit laat zien hoe belangrijk het is om verder te kijken dan het gedrag alleen. DINSDAG: PATIËNTENOVERLEG Dinsdag is de overlegdag, en die zit goed vol. Eerst is er overleg met het eigen team, waarbij patiënten worden besproken waarbij de puzzel nog niet compleet is. Daarna volgt overleg met de kinderartsen van Rijnstate, om beleid af te stemmen: welke voedselprovocaties leveren het meeste op, welke huid- of bloedtesten moeten worden aangevraagd? ‘Door zijn slokdarmontsteking is slikken pijnlijk’ In het teamoverleg staat een jongetje centraal dat al eerder is besproken. Hij heeft meerdere keren allergische reacties gehad op steeds andere voedingsmiddelen zoals een ijsje, abrikozenjam in Italië - terwijl de Nederlandse variant prima gaat - en een kinderkoekje. Een duidelijke overeenkomst tussen al die producten is lange tijd niet te vinden, ook niet na eerdere besprekingen waarbij de hele groep heeft meegedacht. Na uitgebreid onderzoek in het ziekenhuis blijkt hij allergisch voor vanilline, een allergie die niemand in het team eerder had waargenomen'. Vanilline is niet hetzelfde als vanille: het is een synthetische smaakstof die vaak niets met de echte vanilleplant te maken heeft. Vandaar dat hij de abrikozenjam uit Nederland wél verdraagt - die bevat geen vanilline - en de Italiaanse variant niet. Een zeldzame allergie, maar juist daarom een waardevol leermoment voor het hele team. WOENSDAG: SPREEKUUR OP LOCATIE Ik draai een spreekuur in Meander MC in Amersfoort, met drie nieuwe patiënten en drie heel verschillende hulpvragen. Een jongen van 6 jaar met een bekende notenallergie reageert plotseling op een appeltaart waar geen noten in zitten. De sporenwaarschuwing op het etiket wordt altijd genegeerd, zonder dat hij daar eerder last van heeft gehad. Bij het nalopen van de ingrediënten valt één ding op: in de glutenvrije appeltaart zitten linzen. Uit zijn voedingspatroon blijkt dat hij linzen nog nooit heeft gegeten. En dan is er ook DE DIËTIST
30 ALLERGIE & VOEDING 31 ALLERGIE & VOEDING ALLERKIDS TEKST YALOU SCHOOT FOTO EIGEN ARCHIEF ‘Ik wil net als andere kinderen alles kunnen eten’ Jasper is negen jaar, zit in groep 4 en gaat na schooltijd naar atletiek, scouting en gitaarles. Maar voor Jasper kan een gewone boterham, een gebakken braadworst of zelfs het aaien van een konijn levensbedreigend zijn. Samen met zijn moeder Inge vertelt hij erover. Hoe zijn jullie erachter gekomen dat je allergisch bent? Jasper: ‘Ik heb daarvoor heel lang onderzoeken in het ziekenhuis gehad.’ Inge: ‘Tijdens de zwangerschap was hij al slap in mijn buik. Hij bewoog amper. Ik at destijds elke dag acht boterhammen met pindakaas en kreeg het advies om anders te gaan eten. Ik ging minder pindakaas eten en toen ging het beter. Toen hij eenmaal geboren was, had Jasper veel last van eczeem. Van melk kreeg hij een opgeblazen gezicht en hij sliep slecht. Na drie maanden kwamen we erachter dat hij een melkallergie heeft. Via de kinderarts gingen we melk langzaam weer opbouwen. Op de dag dat hij mocht overstappen van melk op basis van aminozuren naar melk met verknipte eiwitten, begon mijn man te werken in een pindafabriek.’ Had dat invloed? Inge: ‘Achteraf bekeken wel. Jasper kreeg vanaf dat moment nog veel vaker last. Twintig dagen later werd hij, vijf maanden oud, voor de eerste keer opgenomen in het ziekenhuis. Via de babyfoon had ik hem horen spugen en kuchen. Ik was naar boven gerend en zag hem daar liggen, helemaal slap. Ik gilde naar mijn man dat hij 112 moest bellen en ondertussen ben ik gaan reanimeren. Heel eng.’ Wist je direct dat het een allergische reactie was? Inge: ‘Nee. Jasper moest thuis regelmatig overgeven, zijn kleine lijfje was uitgeput en daardoor groeide hij niet. Waar dat door kwam wisten we niet. In het ziekenhuis ging het goed; na zestien dagen mocht hij weer naar huis, omdat hij genoeg was aangekomen. Daarna is hij nog vijftien keer opgenomen, vanwege ernstig eczeem en zijn extreme spugen. Een medische oorzaak konden ze niet vinden. Daarop werd ons verteld dat het kwam door virussen en de spanning die wij als ouders aan Jasper doorgaven. De huisarts vertrouwde het echter niet: Jasper had immers een zus met wie het wél goed ging. De huisarts verwees ons door voor allergietesten. Jasper was toen acht maanden oud. Hij bleek allergisch te zijn voor melk, ei en pinda. Later ook voor noten. Via zijn vader, die toen in de pindafabriek werkte, kreeg hij het stof van de pinda’s binnen via zijn huid en luchtwegen. Dat heeft heel veel reacties veroorzaakt. Zijn vader heeft direct een andere baan gezocht en daarna ging het steeds beter.’ Jasper (9) droomt van een echte spaghetti bolognese Wat heftig, hoe is het daarna gegaan? Inge: ‘In groep 3 ging het op school niet zo goed.’ Jasper: ‘Ik was vaak boos. Omdat het niet goed ging op school, ben ik naar een andere school gegaan. Mijn vrienden van mijn oude school zie ik nog steeds in het weekend.’ Inge: ‘Hij heeft heel veel meegemaakt met zijn allergie en had moeite om hiermee om te gaan. Hij is naar een andere reguliere basisschool overgestapt, voor een nieuwe start. Jasper had moeite met leren en was veel bezig met wat andere kinderen aten. Hij heeft therapie gehad via een verhalenmethode. Als ouders hebben we hiervoor in chronologische volgorde moeten opschrijven wat er allemaal is gebeurd. Tijdens het vertellen van het verhaal moest Jasper een uiltje met zijn ogen volgen (EMDR). Hierdoor werd het verdriet bij Jasper minder en werd het makkelijker om met alles om te gaan.’ Je reageert ook anafylactisch op konijnen, hoe kwam je daarachter? Jasper: ‘Voor mijn verjaardag wilde ik het allerliefste een konijn, en die kreeg ik. Maar na het aaien werd ik heel benauwd.’ Inge: ‘Hij kreeg een extra pufje en een tablet, maar het werd steeds erger. Ik heb de huisartsenpost gebeld, verteld over zijn voedselallergieën en gezegd dat hij een konijn had geaaid. Er werd aangegeven dat je daar ook anafylactisch op kunt reageren. Na dat belletje, stonden er binnen no time vier ambulancebroeders voor de deur. De traumahelikopter was bovendien opgeroepen, omdat de spoedeisende hulp in de buurt gesloten was.’ Jasper: ‘Omdat het konijn mijn verjaardagscadeau was, heb ik daarna een Lego-traumahelikopter gekregen. ‘ Na het belletje stonden er vier ambulancebroeders’ »
32 33 ALLERGIE & VOEDING ALLERGIE & VOEDING REIZEN COLUMN ‘ Isn't it ironic?' schiet door mijn hoofd. Ik heb niet de hoofdprijs in de loterij gewonnen en ben niet de dag erna gestorven, zoals de man in het liedje van Alanis Morissette. Maar die ene zin is ontzettend passend. Ik ben namelijk op Terschelling. En omdat ik dat niet de beste plek vind om een anafylactische reactie te krijgen, hou ik mij strikt aan mijn dieet. En toch gaat het mis. Door kruisbesmetting bij mijn groene thee in een koffiehuis word ik benauwd, zwelt mijn keel op, slaat mijn hart over en heb ik een rode huid. Nadat ik mijn EpiPen heb gezet, rijd ik naar de huisarts, 150 meter verderop. Het protocol wordt gevolgd en twee uur later ga ik terug naar mijn appartementje. Helaas gaat het niet echt beter, maar met veel luchtwegverwijders, wat extra corticosteroïden en wat extra antihistaminica gaat het net goed genoeg om pas de dag daarna naar huis te gaan. Eenmaal thuisgekomen gaat het weer slechter. De hoeveelheid luchtwegverwijders die ik gebruik is te hoog en de extra ingenomen antihistaminica doen weinig. Zelf bijsturen vind ik niet meer verantwoord. Daarom probeer ik de dienstdoende arts in het ziekenhuis te bereiken. Die zegt dat ik de huisarts moet bellen. Mijn gesputter dat toch alles al gedaan is wat die normaal gesproken doet en dat ik een complexe medische situatie heb, wordt weggewuifd. Ik voel me afgepoeierd. Dan maar weer door die hoepels rollen. De huisarts verwijst mij door naar het ziekenhuis. Maar ook hij heeft problemen om de dienstdoende arts te spreken te krijgen. Van het kastje naar de muur, en weer opnieuw. Uiteindelijk word ik toch doorgestuurd naar het ziekenhuis. Op weg daarheen verandert mijn nog net stabiele situatie in niet goed. Ik kan niet meer goed slikken, ben benauwd en mijn hart slaat weer merkbaar over. Eenmaal op de spoedeisende hulp word ik gelukkig snel geholpen. Adrenaline, later nog zuurstof, vernevelen en nog dexamethason. Ik moet helaas ook blijven. Hoewel mijn voorkeur niet uitgaat naar het indienen van een formele klacht, heb ik dat dit keer wel moeten doen. Vrijwel altijd spreek ik de arts hier zelf op aan. Ook als er iets mis is gegaan, ben ik niet altijd het vertrouwen in die arts kwijt. Fouten worden nou eenmaal gemaakt en communicatie is een vak apart. Waarom dan dit keer wel? Nog afgezien van alle ergernis, tijd en energie die dit heeft gekost, was dit onnodig risicovol. Ik wil voorspoedige zorg. Voor voorspoedige zorg Anke Kruiswijk Anke Kruiswijk is getrouwd; ze heeft geen kinderen, werkt niet meer en lijdt en ‘leidt’ aan verschillende chronische ziekten, waaronder veel voedselovergevoeligheden. Desondanks kan ze nog erg genieten van lekker eten. Nu hebben we een logeerhond. Daar ben ik niet allergisch voor, en mijn zus ook niet.’ Heb je de EpiPen weleens moeten gebruiken? Jasper: ‘Ja, en ik heb dat altijd zelf gedaan. Het doet wel pijn. Eén keer kreeg ik een allergische reactie op de bso en toen moest ik ook een EpiPen gebruiken. Daarna mocht ik filmpjes kijken, dat was heel leuk.’ Inge: ‘Jasper is altijd goed in het positieve zien.’ Jasper: ‘Ik heb hem ook wel eens in Duitsland moeten gebruiken, toen we met de familie waren. En ook een keer toen het fout ging met een braadworst die in roomboter was gebakken.’ Inge: ‘Hij heeft ook een keer een EpiPen moeten gebruiken op scouting. We kunnen niet meer op twee handen tellen hoeveel reacties Jasper heeft gehad. De reactie wisselt met wat hij heeft gegeten. Vaak begint het ermee dat hij zegt dat hij naar huis wil. Daarna krijgt hij galbulten op zijn handen en in zijn knieholtes, vervolgens een eczeemexplosie op zijn rug en buik en rode plekken in zijn gezicht. Uiteindelijk wordt hij ook benauwd.’ Hoe is het op school geregeld? Jasper: ‘Er ligt een noodpakket in de kast bij de juf. Als er een invaller komt, vertel ik dat ik allergisch ben en waar mijn noodpakket ligt. Aan het begin van het schooljaar breng ik mijn noodpakket naar mijn nieuwe klas en wordt mijn allergiekaart op de kastdeur geplakt. Daar staan foto’s van mij op, zodat je kunt zien hoe het eruitziet als het niet goed gaat. In de klas mag geen pindakaas worden gegeten.’ Inge: ‘De allergiekaart hangt op de kast achter het bureau. Dit jaar gaat Jasper voor het eerst alleen op schoolreisje, mét eten. Voorheen ging ik altijd mee. Omdat hij alleen gaat, heb ik de allergenenlijst opgevraagd en geregeld dat hij kan mee-eten.’ Jasper: ‘Als er in de klas wordt getrakteerd en ik niet zeker weet of ik het mag, pak ik iets uit mijn traktatiebak.’ Hoe regel je het met afspreken? Jasper: ‘Ik heb altijd mijn eigen noodpakket bij me, met twee EpiPennen en tabletten. Voor als de reactie doorgaat, heb ik ook pufjes. Als ik ‘s middags bij iemand ga spelen, neem ik mijn eigen brood mee. Soms ben ik onverwacht bij een vriend. Eén vriend heeft thuis hetzelfde brood, dat ik mag eten. Laatst heb ik ook knakworst zonder brood gegeten, een goede oplossing.’ Inge: ‘Als er bijvoorbeeld een partijtje is, appen de ouders van andere kinderen mij vaak over wat Jasper wel en niet mag eten. Van vrienden die hij al langer heeft, weten de ouders wel hoe of wat.’ Hoe regelen jullie het met vakantie? Inge: ‘We gaan meestal in Nederland met de vouwwagen op vakantie. We zijn één keer met het vliegtuig naar Spanje geweest, vanwege een bruiloft. Het vliegtuig was speciaal gereinigd voor Jasper. Er stonden lange rijen op Schiphol, waardoor we ons vliegtuig dreigden te missen. We hebben de situatie uitgelegd en werden daarop speciaal door de rijen heen geleid.’ Jasper: ‘Bij de beveiliging mocht ik mijn noodketting omhouden. Eigenlijk moet je alles afdoen, maar ik mocht die omhouden, want die is belangrijk.’ Inge: ‘In het vliegtuig deden ze een omroepbericht dat er iemand aan boord zat met een noten- en pinda-allergie. Dat was heel fijn. We hadden zelf EpiPennen mee in onze handbagage en aan mijn zwager, die met de auto ging, hadden we extra EpiPennen meegegeven. Mijn schoonzusje, die Spaans spreekt, heeft ons in Spanje geholpen. Bij de bruiloft was alles goed geregeld, waardoor Jasper kon mee-eten. Zelf kochten we vooral verse producten, zodat we zeker wisten dat Jasper het kon eten.’ Hoe is het om allergisch te zijn? Jasper: ‘Ik vind het heel irritant. Ik wil net als andere kinderen alles kunnen eten. Soms kan ik alleen een raketje of een perenijsje eten. Ik wil weer een keer naar een ijssalon.’ Inge: ‘Steeds meer ijssalons hebben plantaardig softijs, dat Jasper kan eten.’ Jasper: ‘Als ik alles zou kunnen eten, zou ik als eerste een saucijzenbroodje van de Lidl eten. En ik wil een keer een echte spaghetti bolognese eten.’ « Hoi, wij zijn Yalou en Malou en maken Allerkids. Wil je ook een keertje vertellen over je allergieën, samen met je moeder of vader? Mail dan naar redactie@voedselallergie.nl Groetjes, Yalou en Malou ‘ Soms kan ik alleen een raketje of perenijsje eten’ ALLERKIDS
Allergie & Voeding, jaargang 41, #3, september 2026 Allergie & Voeding is een uitgave van de Stichting Voedselallergie, de patiëntenorganisatie voor voedselallergie en voedselintolerantie en verschijnt vier keer per jaar in een oplage van 3000 exemplaren. Overname van artikelen is toegestaan na akkoord van de redactie én met bronvermelding. Stichting Voedselallergie, bestuur Erna Botjes, voorzitter Vacant, secretaris Brigitte van Oorschot, algemeen bestuurslid Edwin van de Pol, penningmeester Suzanne de Rijk, marketing Ereleden Ineke van Berkel, Erna Botjes, Nardi Eshuis en Edith Kunnen Stichting Voedselallergie, secretariaat Postbus 207, 3860 AE Nijkerk; Telefoon: 033 465 5098 (ma t/m vrij 9-17 uur), E-mail: info@voedselallergie.nl (bureau) E-mail: bestuur@voedselallergie.nl (bestuur) E-mail: redactie@voedselallergie.nl (redactie) Website: www.voedselallergie.nl X.com/allergievoeding Lidmaatschap De contributie bedraagt € 30 per jaar bij automatische incasso en € 32 bij een betaalverzoek Leden in het buitenland betalen € 40 S.v.p. voor informatie over betalingen contact opnemen met het bureau. IBAN: NL35INGB 0000484875, BIC: INGBNL2A. Leden ontvangen viermaal per jaar Allergie & Voeding, kunnen persoonlijke ondersteuning ontvangen (zoals dieetadvies per e-mail), mogen deelnemen aan het jaarlijkse symposium en hebben toegang tot het afgesloten gedeelte van de website (digitale Allergie & Voeding). Ook zijn er regelmatig kortingen en extra services, zoals de e-nieuwsbrief MAG en waarschuwingen als de veiligheid van voedingsmiddelen in het geding is. Adreswijzigingen, aanmeldingen en opzeggingen Aanmeldingen en adreswijzigingen schriftelijk of per e-mail. Opzeggen schriftelijk vóór 1 januari bij Stichting Voedselallergie, Postbus 207, 3860 AE Nijkerk. Vragen over voedselovergevoeligheid? Heeft u vragen over voedselovergevoeligheid, wilt u tips of ‘gewoon’ even praten met iemand bij u in de buurt over leven met een dieet? Bij de Stichting Voedselallergie is deskundigheid op velerlei gebied aanwezig. Het bureau staat op werkdagen van 9 tot 17 uur klaar voor advies en kan u met de juiste persoon of instantie in contact te brengen. Telefoon: 033 465 5098 Email: info@voedselallergie.nl Sponsors Het werk van de Stichting Voedselallergie wordt financieel mogelijk gemaakt door: - de jaarlijkse bijdrage van circa 2600 donateurs, die vooral besteed wordt aan organisatiekosten en de uitgave van Allergie & Voeding - een jaarlijkse instellingssubsidie van het Ministerie van VWS Redactie Rianne van der Molen (hoofdredactie), Vera Hendriks, Anniek Hoogeveen, Djoeke Kunnen, Coosje Veldkamp en Nadine Vousten. Medewerkers Hans Boes, Eline van Effrink, Jolien Jongen, Anke Kruiswijk, Wouter Kunnen, Cynthia Lukassen, Malou Menting, Claire Orth, Esmeralda Rietberg, Yalou Schoot en Lotte de Vries. Sluitingsdatum kopij volgend nummer 21 oktober 2026 Advertenties Brigitte van Oorschot E-mail: allerfoodsheesch@gmail.com De advertentieopbrengsten van Allergie & Voeding worden conform het bestuursbesluit van de Stichting Voedselallergie aangewend voor promotie, naamsbekendheid en publicatiedoeleinden van de patiëntenorganisatie. Verantwoording Redactie noch uitgever aanvaardt welke aansprakelijkheid dan ook voor schade ontstaan door eventuele fouten en onvolkomenheden in Allergie & Voeding en de website. De Stichting Voedselallergie draagt geen verantwoording voor de inhoud van de advertenties. Vormgeving en opmaak Annemarie Kleywegt (www.huismerk.net) Druk Drukdrukdrukker, Hoevelaken ISSN 0928-9127 Colofon 35 ALLERGIE & VOEDING 34 ALLERGIE & VOEDING OVER BOEKEN Met dit bakboek stap je in de heerlijk geurende wereld van Bakkerij Funk, een populaire plantaardige bakkerij in Antwerpen. Stap voor stap legt Dennis van Peel je uit hoe je hun lekkerste baksels maakt. Van croissants tot zuurdesembrood, brioche en andere ambachtelijke baksels. Je leert niet alleen recepten volgen, maar ook begrijpen waarom ingrediënten doen wat ze doen. Dat maakt dit boek interessant voor thuisbakkers die hun bak-skills echt naar een hoger niveau willen tillen. Tussen de recepten lonken lekkernijen je toe, zoals een pistache-cruffin, kaneel-speculaas-rolls, een hartig paasbrood met pesto en tomaat en de (op socials zeer populaire) crookies. Alle recepten zijn plantaardig en daardoor automatisch koemelk- en lactosevrij. Wel wordt er regelmatig gewerkt met gluten, noten en soja en worden hiervoor geen standaard alternatieven gegeven, dus daarbij blijft zelf de ingrediëntenlijst controleren belangrijk. FUNK voelt als een inspirerende, eigenzinnige masterclass die bewijst dat onweerstaanbaar lekker bakken ook perfect kan zonder gebruik te maken van dierlijke ingrediënten. FUNK – Your Plantbased Baking Guide Kosmos Uitgevers, €45,- Sanne van Lierop gooide haar eetpatroon om naar voedzaam, onbewerkt en vrij van gluten, lactose en geraffineerde suikers. Dat verminderde haar reuma- en darmklachten, maar de smaak miste ze vaak. Daarom begon ze zelf recepten te ontwikkelen waar haar smaakpapillen ook een dansje van gingen doen. In dit kookboek deelt ze ruim 85 snelle, smaakvolle recepten – van ontbijt en lunch tot diner, barbecue, bijgerechten, dips, salades en bakrecepten – waarvan het merendeel binnen 30 minuten klaar is. Denk crunchy chicken caesarsalade, gevulde Italiaanse zoete aardappels, rode-bieten-risotto met geitenkaas en maïsribs van de barbecue. Alle ingrediënten die gluten of lactose kunnen bevatten, worden duidelijk aangegeven en alternatieven worden besproken. Dit kookboek is een aanrader voor iedereen die binnen no time iets kleurrijks, voedzaams én onweerstaanbaar lekkers op tafel wil zetten, waar zowel je mond als je buik van kunnen genieten. In het volgende nummer van Allergie & Voeding lees je een interview met Sanne van Lierop. SNELLE RECEPTEN WAAR JE LICHAAM BLIJ VAN WORDT Snel, simpel & puur Spectrum, €29,99 Gezond, zomers en vol smaak TEKST CYNTHIA LUKASSEN De Confituurbijbel van Madam Confituur is veel meer dan een verzameling jamrecepten. Dit ruim 260 pagina's tellende boek leert je stap voor stap het verschil tussen confituur, gelei en marmelade én hoe je deze het beste maakt en bewaart. Naast klassieke recepten voor abrikozenconfituur, appel-perenstroop en vijgenchutney vind je volop verrassende smaakcombinaties, zoals courgetteconfituur, klaprozengelei, chili-jam en rabarberconfituur met limoncello. Madam deelt onderweg handige tips en legt uitgebreid uit waar je op let bij het kiezen van ingrediënten. Bij elk recept zie je bovendien hoelang het duurt, hoe moeilijk het is en in welk seizoen je het fruit, de eetbare bloemen of de groente het beste kunt verwerken. Vrijwel alle recepten zijn van nature glutenvrij en koemelk- en lactosevrij. En wil je minderen op suikers? Dan kun je je lol opmaken met een hoofdstuk vol 'suikerarme potjes'. Dit boek is een aanrader voor iedereen die de oogst uit eigen tuin, een goede bonusaanbieding of restjes uit de groentelade wil omtoveren tot heerlijke potjes vol smaak waar je nog maanden van geniet. De confituurbijbel Manteau, €24,99 EINDELOOS CONFITUURPLEZIER COLOFON PLANTAARDIG BAKKEN OP Z'N ALLERLEKKERST uw voedingsspecialist Damhert maakt FODMAP-proof genieten eenvoudig én smaakvol. Ons Vitale brood is heerlijk van smaak, licht verteerbaar en perfect binnen een FODMAP-dieet. Op zoek naar meer FODMAP-proof opties? Ontdek ons uitgebreid broodassortiment. Heerlijk gezond, glutenvrij en zonder lactose! Bezoek onze webshop op www.damhert.com ADVERTENTIE
RkJQdWJsaXNoZXIy NzkyMjk=